Zgodnie z art. 12 ust. 2 ustawy o rachunkowości wynika obowiązek zamknięcia ksiąg rachunkowych związany z przekształcaniem spółek:
- na dzień poprzedzający zmianę formy prawnej,
- w jednostce przejmowanej na dzień połączenia związanego z przejęciem jednostki przez inną jednostkę (na dzień wpisu do rejestru tego połączenia).
Należy również pamiętać, że zgodnie z art. 12 ust. 3 ustawy o rachunkowości, można nie zamykać i nie otwierać ksiąg rachunkowych w przypadku:
- przekształcenia spółki osobowej oraz spółki cywilnej w inną spółkę osobową,
- przekształcenia spółki kapitałowej w inną spółkę kapitałową,
- połączenia jednostek.
(gdy w myśl ustawy rozliczenie połączenia następuje metodą łączenia udziałów i nie powoduje powstania nowej jednostki)
Zgodnie z nowym art. 9 ust. 2g ustawy o pdop, w przypadku przekształcenia spółki niebędącej osobą prawną w spółkę albo przejęcia spółki niebędącej osobą prawną przez spółkę w następstwie łączenia, na dzień poprzedzający dzień przekształcenia, a w przypadku przejęcia – na dzień wpisu do rejestru połączenia, spółka niebędąca osobą prawną jest obowiązana do:
- zamknięcia ksiąg rachunkowych – w przypadku, gdy prowadzi księgi rachunkowe,
- sporządzenia wykazu składników majątku jej przedsiębiorstwa, zawierającego określone dane – w przypadku, gdy nie prowadzi ksiąg rachunkowych.
Zgodnie z nowym ust. 3g bardzo podobna regulacja zostanie wprowadzona do art. 24 ustawy o pdof. (spółka niebędąca osobą prawną jest obowiązana do sporządzenia wykazu składników majątku jej przedsiębiorstwa oraz zamknięcia ksiąg, jeżeli spółka taka prowadzi księgi rachunkowe).
Ponadto zgodnie z nowym art. 9 ust. 2f ustawy o pdop, w przypadku przekształcenia spółki w spółkę niebędącą osobą prawną, spółka przekształcana jest obowiązana zamknąć księgi rachunkowe i sporządzić sprawozdanie finansowe zgodnie z przepisami o rachunkowości na dzień poprzedzający dzień przekształcenia. Natomiast w oparciu o zamknięte księgi lub sporządzony wykaz podatnicy ustalą wartość poszczególnych składników majątku na dzień przekształcenia dla celów podatkowych.
